bebeklerde bronÅŸite ne iyi gelir
Genel Bakış
Bebeklerde BronÅŸit
Bronşiyolit, akciğer hava yolu enfeksiyonudur En çok 3–6 aylık çocuklarda görülür Her 9 bebekten biri, hayatının ilk yılında, genellikle sonbahar ve kış aylarında hastalığa yakalanır
Enfeksiyon, soğuk algınlığı belirtileri gibi başlar, ilerleyerek öksürük ve wheezing ile kendini gösterir Aileler için çocuğun hastalığı korkutucu olsa da, hastalık bir haftada geçer Bu sırada çocuğunuzun rahatı için bazı önlemler alabilirsiniz
Hastalık bazı durumlarda ciddileşerek nefes almayı zorlaştırabilir Bu durum, kan dolaşımında oksijen azalmasına neden olur, çocuğunuzun dudakları maviye döner Böyle bir şey olursa acilen doktorunuza başvurun
Benzer durumlar prematürelerde de görülebilir, kalp veya akciğer rahatsızlığı ya da immün sistemin zayıflığıyla görülebilir Ancak bu durumda acilen tıbbi bakım gerekir
Bulgu ve Belirtiler
Ä°lk 2–3 gün belirti ve bulgular, soÄŸuk algınlığınınkilerle aynıdır: • Burun akması• Tıkanık burun• Hafif ateÅŸ (olur ya da olmaz)Bunları takiben 2–3 gün içinde:• Wheezing – nefes alma zor ve sesli olur• Öksürük—serttir, balgam oluÅŸmaz• Hızlı ve zor solunum• Hızlı kalp atışıEnfeksiyon, saÄŸlıklı bireylerde 7–10 gün içinde geçer ÇocuÄŸun kalp veya akciÄŸer problemleri gibi baÅŸka saÄŸlık problemleri varsa veya bağışıklık sistemi zayıfsa, enfeksiyon ciddileÅŸebilir, hastaneye gidilmesi gerekebilir EÄŸer aÅŸağıdaki belirtiler görülüyorsa, acilen doktora baÅŸvurmak gerekir:• Kusma• Çok hızlı ve yüzeysel nefes alma – dakikada 40’ dan fazla• Tırnak ve dudak çevresinde morlaÅŸmalar (siyanoz)• Nefes almaktan yorulma veya nefes almak için oturmak zorunda kalma• Letarji • Sıvı içmeyi reddetme
Nedenleri
Soluk borusu (trake) akciğerlere giden ana yoldur Akciğerleriniz içinde trake, biri sağ biri sol akciğere giden, bronş denilen iki ana dala ayrılır Her bir bronş da akciğerler içinde küçük dallara ayrılır ve akciğerlere hava dağıtır En küçük hava yollarına bronşiyol denir Bronşiyolit, enfeksiyöz ajanın(genellikle virüs)solunum sisteminize girerek bronşiyolleri iltihaplandırması ve şişirmesi sonucunda oluşur Sonuç olarak mukus hava yollarında birikir ve havanın akciğerlerden akışını zorlaştırır Daha büyük çocuklarda ve erişkinlerde belirti ve bulgular hafiftir Ancak bebeklerin bronşiyolleri daha dar olduğundan nefes almakta daha çok zorlanırlar Respiratory syncythial virüs (RSV) yaygındır ve bronşiyolit hastalıklarının yarısından fazlasına bu virüs sebep olur Diğerleri, parainfluenza virüsü, ,influenza (flu) virüsü, bazı adenovirüsler veya Mycoplasma pneumoniae organizmaları gibi diğer enfeksiyon ajanlarıyla oluşur Bronşiyolit bulaşıcıdır Soğuk algınlığı veya nezle gibi (havadaki enfekte mukuslu damlacıkları veya respiratuar sekresyonları inhale ederek veya bu sekresyonlarla kontamine olmuş nesnelere dokunduktan sonra gözünüze, burnunuza ya da ağzınıza dokunarak) bulaşır
Risk Faktörleri
6 aylıktan küçük olan bebekler en büyük riski taşırlar; çünkü akciğerleri ve bağışıklık sistemleri tam gelişmemiştir Erkekler kızlardan daha çok yakalanırlar Çocuklarda riski artıran diğer nedenler: • Hiç anne sütü emmemiş olmak- Anne sütüyle beslenen bebekler anneden immün koruma alırlar• Prematüre doğum• Sigara dumanına maruz kalma• Kreşlerde olduğu gibi çok fazla çocukla beraber olma• Okula giden kardeşlerinin olması
Doktora Başvurma Zamanı
Hastalığın belirti ve bulguları 7 veya 10 gün içinde kaybolur Fakat nefes alma problemleriniz varsa, doktorunuza ya da pediyatristinize danışın Eğer bebeğiniz prematüre doğduysa ve kalp veya akciğer rahatsızlığı varsa, belirtiler görüldüğünde doktorunuza başvurun Çünkü bu enfeksiyon hızla ağırlaşabilir
Tarama Ve Tanı
Doktorunuz wheezing, uzamış bir nefes veriş(ekshale)veya akciğerde çıtırtı sesi için stetoskop ile çocuğunuzun akciğerlerini dinleyecektir Duyulan bu tür sesler bronşiyollerdeki hava geçişinin tıkandığını gösterir Bazen doktorunuz hava yollarında iltihaplanma olup olmadığını ve pnömoni bulgularını görmek için göğüs röntgeni isteyebilir Ek olarak, doktorunuz bronşiyolite sebep olan mikroorganizmanın ne olduğunu anlamak için mukus örneği alabilir (nazal farengeal swab veya burun içine yerleştirilen emme-suction- kateteri ile)Kan testleri, çocuğunuzun beyaz kan hücrelerini saymak için yapılabilir Beyaz kan hücrelerinin artması vücudun enfeksiyonla savaştığını gösterir Ayrıca kan testi çocuğunuzun kan akışındaki oksijen seviyesini de belirtir Oksijen beyin dahil her organın çalışması için gereklidir Çocuğunuz kusuyor ve bir şey yiyip içmeyi reddediyorsa, doktorunuz dehidratasyon belirtilerini sorabilir Bu belirtiler, çökük gözler, kuru ağız ve deri, durgunluk ve az idrar yapma veya hiç yapmamadır
Komplikasyonlar
Ağır bronşiyolit komplikasyonları:• Soluk almanın giderek zorlaşması • Siyanoz, çocuğun deri ve dudaklarında maviye doğru renk değişimi (oksijen yetersizliğinden dolayı)• Dehidrasyon (susuz kalma)• YorgunlukBu komplikasyonlar görüldüğünde çocuğu hastaneye götürün Eğer bebeğiniz prematüre doğduysa, kalp veya akciğer hastalığı ya da immün sisteminde bozukluk varsa, hastalığın başlangıcını iyi gözlemleyin Enfeksiyon, kötüye gidebilir (hayati tehlikesi yaratabilir) belirti ve bulgular ciddileşebilir Bu gibi durumlarda hastaneye götürerek tıbbi yardım almasını sağlayınBazen bronşiyolite, bakteriyel pnömoni eşlik edebilir RSV ile reenfeksiyonlar başlayabilir ancak ciddi değildir Sürekli tekrar eden nöbetlerle bronşiyolit ilerleyebilir ve astıma dönüşebilir, ancak iki hastalık arasındaki bağlantı açıklanamamıştır
Önlem
Bronşiyolit insandan insana bulaştığı için, korunmanın en iyi yolu bebeğinize dokunmadan önce ellerinizi yıkamanızdır Eğer çocuğunuz hasta ise, diğerlerine bulaşmaması için dışarıya çıkarmayınız Bazı basit ve etkili yollar enfeksiyonun yayılmasını engelleyebilir:• Çocuğunuzu, soğuk algınlığı olan insanlardan uzak tutun• Eğer aileden birisi hastaysa, banyo ve mutfağı temiz tutun Alanı dezenfekte etmek için bol su ve çamaşır suyu kullanın Kimyasal toksik bir reaksiyon yaratmamak için diğer kimyasallarla karıştırmayın • Kullanılmış kâğıtları atın • Bardak ve tabaklarınızı ayırın • Evde olmadığınız zamanlar suya gerek olmayan el dezenfektanı kullanın (Purell Instant Hand Sanitizer) Bronşiyolit için aşı yoktur Bebeklerde RSV enfeksiyonlarının şiddetini azaltmak için iki ilaç vardır Bu ilaçlar, hastaneye yatma ihtimalinizi ve hastalığın şiddetin azaltır US’de önleyici tedaviler hastalığın pik yaptığı RSV mevsiminde, yani sonbahar başlangıcından itibaren, 5 ay boyunca aylık olarak verilir Pahalı oldukları için bebeklerde kullanımı sınırlıdır Bu ilaçlar:• RSV immün globülin (RespiGam) RespiGam, RSV ile baş etmek için gerekli antikorları sağlar Çocuğunuz birkaç saatte bir damardan(intravenöz) RespiGam alır Hastalığın riski azalana kadar her ay tekrarlanmalıdır RespiGam kullanımı MMR ve varisella immünizasyonu zamanlamasını etkileyebilir • Palivizumab (Synagis) RespiGam gibi RSV’ye karşı antikor tedavisi yapar, ancak kullanımı Respigamdan daha kolaydır Tek enjeksiyonla büyük bir kasa enjekte edilir ve her ay, gerekli olmayana kadar, tatbik edilir
Kişisel Bakım
Çocuğunuzun hastalığının süresini kısaltmak mümkün olmasa da, belirtilerin bazılarını yok ederek daha rahat hissetmesini sağlayabilirsiniz:
• Havayı nemlendirin Eğer çocuğunuzun odasındaki hava kuruysa, nemlendirici ya da buharla havayı nemlendirin, öksürüğe ve tıkanıklığa iyi gelir Nemlendiricinin bakteri üretmemesi açısından temiz olmasına dikkat edin Odayı ılık tutun, çok sıcak olması havayı kurutur
Havayı nemli tutmanın diğer bir yolu da sıcak bir banyo yaparak banyodaki buharın odaya gitmesini sağlamaktır Burada 15 dakika çocukla kalmanız öksürüğe iyi gelecektir
• Çocuğu dik tutun Dik durmak nefes almayı kolaylaştırır Bebeği bebek arabasına koymak yardımcı olabilir Eğer çocuğu arabada bırakacaksınız, başının düşmeyeceğinden ve rahat nefes alacağından emin olun Bunun için kenarlara köpük ya da battaniye koyun Oturduğu yerin eğimine dikkat edin
• Çocuğunuzun temiz içecekler içmesine dikkat edin Dehidrasyonu sağlamak için su ve meyve suyu içirin Tıkanıklığa göre yavaş içebilir
• Tıkanıklığı gidermek için burun damlası kullanın Reçetesiz satın alabilirsiniz Bunlar etkilidir ve irrite edici değildir Önce burun deliklerinden birine, sonra diğerine damlatın Çocuğunuza nasıl yapılacağını da gösterebilirsiniz
• Reçeteye tabi olmayan ağrı kesicileri kullanın Asetaminofen (Tylenol, diğerleri) gibi ilaçlra boğaza iyi gelir ve çocuğunuzun daha rahat sıvı içmesini sağlar Viral enfeksiyon için aspirin kullanmayın, çünkü Reye’s sendromuna sebep olabilir
• Sigarasız bir ortam sağlayın Duman solunum enfeksiyonlarında semptomları kötüleştirebilir
Yorumlar